Kanada Toronto Sinai Health Merkezinde Karaciğer yağlanması hastalığına sahip fareler üzerinde yapılan yeni bir araştırma, GLP-1 sınıfı zayıflama ilaçlarının doğrudan karaciğer üzerinde olumlu etkiler sağladığını ortaya koydu.
Karaciğer hücrelerinin zayıflama ilaçlarının hedef aldığı yüzey proteinlerini veya reseptörleri içermediği ve ilaçların karaciğere doğrudan ulaşamayacağı varsayılıyordu. Ancak karaciğer yağlanması bulunan fareler üzerindeki yeni çalışmadaki deneylerde, bazı karaciğer hücrelerinin aslında semaglutid için reseptörler taşıdığı belirlendi.
“Karaciğer sinüzoidal endotelyal hücreleri” (LSEC) olarak adlandırılan bu hücreler, karaciğerdeki toplam hücrelerin yaklaşık yüzde üçünü oluşturuyor. Söz konusu hücreler, karaciğerdeki küçük kan damarlarını kaplayarak kan ile karaciğer arasındaki madde alışverişini filtreleyen gözeneklere sahip bulunuyor.
Cell Metabolism dergisinde 14 Nisan’da yayınlanan çalışmaya göre semaglutid, bu hücrelerde genetik aktiviteyi değiştirerek karaciğer genelinde iltihabı azaltan moleküllerin salgılanmasını tetikliyor.
Kilo vermeseler de etki görüldü
Toronto’daki Sinai Health merkezinde çalışmayı yürüten ve Toronto Üniversitesinde tıp profesörü Daniel Drucker, “Klinik deneylerde gördük ki, GLP-1 ilaçları kullanan ve çok az kilo veren hastalar bile, çok kilo veren hastalarla aynı düzeyde karaciğer iltihabı, fibrozis (skarlaşma) ve enzim seviyelerinde azalma yaşıyor. Artık bunun nedenini biliyoruz.” dedi.
Prof. Dr. Drucker sözlerini şöyle sürdürdü:
“Bu faydalardan sorumlu reseptörün, karaciğerdeki son derece özelleşmiş bir hücre popülasyonunda bulunduğu ortaya çıktı. Bu reseptör, farklı türdeki birçok karaciğer hücresiyle iletişim kuran moleküllerin üretimini düzenleyerek, metabolik hastalıklarda sorun yaratan iltihaplı ortamı yatıştırıyor.”
Düşük dozlar yan etkilerden koruyabilir
Bulgular pratik açıdan önemli sonuçlar taşıyabilir. GLP-1 ilaçları yaygın şekilde reçete ediliyor fakat iştah baskılama ve kan şekeri kontrolü dışındaki vücut içi etki mekanizmaları hala tam olarak anlaşılmış değil. Yeni çalışmayla birlikte Semaglutid’in kilo kaybından bağımsız olarak karaciğer sağlığını iyileştirdiğinin anlaşılması, reçete kararlarını etkileyebilir.
MedicalXpress’in haberine göre, Prof Dr. Druc ker, doktorların önemli kilo kaybı için gereken yüksek dozların yol açabileceği yan etkilerden kaçınmak amacıyla daha düşük dozları tercih edebileceğini ve bunun hastalar için maliyetleri de azaltabileceğini ileri sürdü:
“Kilo kaybının önemli olmadığını söylemiyoruz; çünkü hastalar kilo verdiğinde birçok şey iyileşiyor. Ancak artık biliyoruz ki kilo kaybı tek başarı ölçütü olmamalı. Çünkü GLP-1 ilaçları, hasta kilo versin ya da vermesin, karaciğer sağlığını iyileştirir.”
Kaynak: Reuters, Cell Metabolism