“Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı (2026-2030)” konulu Cumhurbaşkanlığı Genelgesi, Resmi Gazete’de yayımlandı. Eylem planıyla, yapay zeka farkındalığının artırılması, nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi, veri ve hesaplama altyapılarının güçlendirilmesi, kamuda ve özel sektörde yapay zeka uygulamalarının yaygınlaştırılması ile uluslararası düzeyde rekabetçi ve güvenilir yapay zeka ekosisteminin oluşturulması hedefleniyor
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla yayımlanan genelgede, yapay zekanın, büyük veri, gelişmiş hesaplama kapasitesi ve algoritmik yeniliklerin birleşimiyle ortaya çıkan, birçok alanda dönüştürücü etkileri olan kritik teknoloji olduğuna işaret edildi.
Ülkelerin rekabet gücünün, verimlilik düzeyinin ve teknolojik bağımsızlığının yapay zeka alanındaki yetkinlikleriyle şekillendiğine dikkat çekilen genelgede, “‘Ulusal Yapay Zeka Stratejisi’nin (2021-2025) uygulaması gerçekleştirilmiş ve önemli kazanımlar elde edilmiş olup yapay zekanın küresel ekonomiyi, kamu hizmetlerini, üretim modellerini ve toplumsal yapıları yeniden şekillendirdiği yeni dönemde, teknolojik egemenlik, rekabet gücü, veri odaklı kalkınma, güvenilir yapay zeka ve sürdürülebilir dijital dönüşüm hedefleri doğrultusunda ülkemizin vizyonunu güncelleyecek yeni bir eylem planına ihtiyaç duyulmuştur.” ifadesine yer verildi.
Sürecin yol haritası niteliği taşıyor
Genelgede, bu çerçevede Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının koordinasyonunda kamu, özel sektör, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşlarının işbirliğiyle hazırlanan “Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı’nın (2026-2030)” insan odaklılık, güvenilirlik, etik sorumluluk, dijital egemenlik ve sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda tüm paydaşların eş güdüm içinde hareket etmesini öngördüğü bildirildi.
Eylem planının, veriden değere, bilgiden üretime uzanan sürecin yol haritası niteliği taşıdığı belirtilen genelgede, şunlar kaydedildi:
“Eylem planı ile yapay zeka farkındalığının artırılması, nitelikli insan kaynağının yetiştirilmesi, veri ve hesaplama altyapılarının güçlendirilmesi, kamuda ve özel sektörde yapay zeka uygulamalarının yaygınlaştırılması ile uluslararası düzeyde rekabetçi ve güvenilir bir yapay zeka ekosisteminin oluşturulması hedeflenmektedir. ‘Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet’ temel ilkeleri üzerine inşa edilen eylem planı, ülkemizin yapay zeka alanında geliştiren, üreten, ihraç eden ve güvenilir şekilde yöneten bir ülke haline gelmesinde önemli katkılar sağlayacaktır. Eylem planı kapsamındaki tüm kamu kurum ve kuruluşlarının üzerine düşen görev ve sorumlulukları hassasiyetle yerine getirmesi, planın uygulanması sürecinde ihtiyaç duyulacak her türlü destek ve yardımın, bütün kamu kurum ve kuruluşlarınca titizlikle sağlanması hususunda gereğini rica ederim.”
81 ile yapay zeka okuryazarlığı atölyeleri
Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı kapsamında; “Ulusal Yapay Zeka Okuryazarlık Programı” ile 81 ilde 2 yılda 5 milyon vatandaşa ulaşılması, 100 bin yapay zeka profesyoneli yetiştirilmesi, “Ulusal Veri Kütüphanesi” kurularak veri egemenliği korunurken kamuya açık veri sağlanması hedefleniyor.
Ayrıca, veri merkezi kurulu gücünün 1 GW’a çıkarılması, kamu yatırım bütçelerinin en az yüzde 2’sinin yapay zeka projelerine ayrılması, kamunun yerli projelerde ilk alıcı/referans rolü üstlenmesi, KOBİ’lere yapay zeka kuponları verilmesi de öngörülüyor.
TÜBİTAK’ın geliştirdiği yerli büyük dil modeli “Bilge”nin yaygınlaştırılması, T3 Vakfı, Baykar, HAVELSAN MAIN, Turkcell gibi aktörlerle veri/robotik alanında ilerleme gibi hedefler de eylem planı kapsamında.
Diğer planlar arasında ise; “Ulusal Yapay Zeka Fonu” kurularak girişimlerin küresel ölçeklenmesinin desteklenmesi, altyapısı hazır yatırım kampüsleri ve “yapay zeka büyüme bölgeleri” oluşturulması, egemen yapay zeka ve yerli bulut altyapısı için 10 milyar dolarlık kaynak seferber edilmesi, yabancı girişimcilere 30 iş gününde “tek pencere” başvuru kolaylığı sağlanması, OECD/BM/G20 gibi platformlarda insan merkezli yapay zeka standartları için aktif rol üstlenilmesi, Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) iş birliğiyle Oğuz, Kıpçak, Karluk lehçelerini kapsayan ortak “Büyük Türk Dil Modeli” geliştirilmesi, güvenli test ortamı için “Yapay Zeka Test Laboratuvarları” kurulması bulunuyor.
Kaynak: Anadolu Ajansı