Trabzon’da yer alan Karadeniz Teknik Üniversitesinde farklı mühendislik bölümlerinde eğitim gören öğrenciler, 2022 yılından bu yana tamamen kendi yazılım ve tasarımlarını kullanarak mini insansız deniz araçları geliştiriyor. “Creatiny İnsansız Deniz Aracı Takımı” adıyla çalışmalarını sürdüren ekip, ilk etapta Milli Savunma Bakanlığının düzenlediği yarışmalara katılmak amacıyla başladıkları projeyi her yıl daha ileri seviyeye taşıyarak şu anda 5’inci insansız deniz aracını üretmeye başladı.
Tek motorlu ve sınırlı otonom özelliklere sahip olan ilk araç her sene daha da geliştirilerek çift gövdeli sistemlere geçilirken, bu yıl geliştirilen yeni araçta üç gövdeli tasarım tercih edildi. Bu yapı özellikle su üzerindeki dengeyi artırarak yüksek hızlarda aracın daha stabil hareket etmesini sağlıyor.
Son olarak geliştirilen ve içerisinde yapay zeka sistemi bulunan araç, önceden belirlenen rotayı takip edebiliyor, çevresindeki engelleri algılayabiliyor ve anlık kararlar vererek yön değiştirebiliyor. Böylece insan müdahalesi olmadan belirlenen görevleri yerine getirebilecek seviyeye ulaşıyor.
Araç, üzerindeki sensörler sayesinde nerede olduğunu, hangi yöne gittiğini ve nasıl hareket ettiğini anlayabiliyor. GPS konumunu belirliyor, dijital pusula yönünü gösteriyor, ivmeölçer ise hızlanma, yavaşlama ve ani hareketleri ölçüyor. Bu bilgiler aracın içindeki küçük bilgisayara aktarılıyor.
Yazılım altyapısı, saniyede çok sayıda veriyi işleyerek motor gücü, dönüş açısı ve hız ayarlarını otomatik şekilde düzenliyor. Bu sayede araç, dalga veya akıntı gibi dış etkenlere rağmen rotasını koruyabiliyor.
Uzaktan takip edilebiliyor
Araç aynı zamanda kablosuz haberleşme sistemleriyle uzaktan takip edilebiliyor. Üzerindeki haberleşme modülleri sayesinde konum bilgisi, hız verileri ve görev durumu yer kontrol istasyonuna anlık olarak aktarılıyor. Böylece ekip, aracın yaptığı tüm manevraları bilgisayar ekranından canlı şekilde takip edebiliyor.
Araçtaki yapay zekayı özellikle veri analizi ve otonom hareket kabiliyetlerini geliştirmek için kullanan ekip, aracın ilerleyen süreçte daha karmaşık görevleri yerine getirebilecek hale gelmesini hedefliyor.
Takım, ABD’de düzenlenen RoboBoat 2023 yarışmasında dünya ikincisi olurken, 2024 yılında TEKNOFEST bünyesindeki insansız deniz aracı kategorisinde Türkiye birinciliği elde etti. Geliştirilen araçların yalnızca savunma alanında değil arama kurtarma, su üstü takip, çevre gözlem ve enkaz arama çalışmalarında da kullanılabilecek şekilde geliştirilmesi hedefleniyor.
Kaynak: Anadolu Ajansı