Cambridge Üniversitesinden evrimsel antropolog Dr. Mark Dyble, çeşitli memeli türlerinde tam ve yarı kardeş (anne-babası aynı ve aynı olmayan) oranlarını analiz etti. En monogam (tek eşli) tür Kaliforniya geyik faresi çıkarken, insanlar 11 tür arasında yedinci sırada yer aldı.
İnsan monogami oranlarını hesaplamak için Dyble, Avrupa’daki Bronz Çağı mezarlıkları ve Anadolu’daki Neolitik alanlar da dahil olmak üzere arkeolojik alanlardan genetik verileri ve dünyanın dört bir yanındaki 94 insan toplumundan etnografik verileri kullandı. İnsan toplulukları arasında Tanzanyalı avcı-toplayıcı Hadza’dan, Endonezya’daki pirinç çiftçisi Toraja’ya kadar çeşitli gruplar yer aldı.
İnsanlar yedinci sırada yer aldı
Hesaplamalarda, insanların genel tam kardeş oranı yüzde 66 çıktı. Beyaz elli gibon yüzde 63,5’lik, mirketler yüzde 60’lık, kunduzlar yüzde 73’lük monogami oranlarıyla insanlara en yakın türler olarak belirlendi.
Üst sıralarda yer alan diğer primat bıyıklı tamarin oldu. Genellikle ikiz veya üçüz doğuran bu Amazon maymunu, yüzde 77,6’lık tam kardeş oranına sahip. Çalışmadaki diğer primatların çok eşli olduğu biliniyordu. Dağ gorilleri yüzde 6, şempanzeler yüzde 4, Japon makakları yüzde 2,3, Rhesus makakları yüzde 1,1 ile sıranın en altlarında yer alıyor.
Bozkurt (yüzde 46,2) ve kızıl tilki (yüzde 45,2) neredeyse yarı yarıya tam kardeş oranlarıyla üst sıralarda. Afrika türleri daha tek eşliyken, Etiyopya kurdunun yüzde 76,5, Afrika yaban köpeğinin yüzde 85 monogami oranına sahip olduğu aktarıldı.
Birinci sırada, bir kez çiftleştikten sonra ömür boyu birlikte yaşayan yüzde 100 tam kardeş oranına sahip Kaliforniya geyik faresi bulunuyor. Listenin en sonunda, her koyunun birkaç koçla çiftleştiği, yüzde 0,6 tam kardeş oranıyla İskoçya Soay koyunu yer alıyor.
Kaynak: Proceedings of the Royal Society: Biological Sciences

