UC (University of California) Tarım ve Doğal Kaynaklar Beslenme Politikası Enstitüsü’nün de katkıda bulunduğu yeni bir araştırmaya göre Kaliforniya’daki okul kantin ve yemekhanelerinden işlenmiş gıdaların kaldırılmasını öngören yasaların uygulanmasında büyük engeller bulunuyor.
AB 1264 sayılı Gerçek Gıda, Sağlıklı Çocuklar Yasası (Real Food, Healthy Kids Act), çocukları işlenmiş gıdalar, yapay tatlandırıcılar, gıda boyaları ve zararlı katkı maddelerinden korumayı ve bunları 2035 yılına kadar okul menülerinden aşamalı olarak kaldırmayı amaçlıyor. Bu noktada çalışma, okul yetkililerinin ve yemek şirketlerinin bu süreçte karşılaştıkları lojistik, finansal ve altyapısal engelleri belirlemek amacıyla gerçekleştirildi.
Çalışma kapsamında Kaliforniya’nın San Joaquin Vadisi’ndeki 185 okul bölgesinden kentsel ve kırsal konumlarına ve yemek hibesi alıp almama durumlarına göre kategorize edilen 20 okul kantini ve yemek şirketi ile mülakatlar yapıldı. Bulgular okul gıda servisi ve direktörlerinin taze yemek pişirmeye geçişteki en büyük engel olarak yüksek iş gücü maliyeti, personel eksikliği, yetersiz mutfak ve depolama altyapısını ve katkısız gıda tedariğindeki zorlukları gösterdi.
Birçok okul mutfağının ve kantinin taze yemek sunmak yerine sadece hazır gıdaları (tost, hazır köfte/tavuk, burger) ısıtıp servis etmek üzere tasarlandığı ve bu altyapının taze yemeğe dönüştürülmesi için milyonlarca dolarlık altyapı yatırımının gerektiği vurgulanıyor.
Kantinlerdeki işlenmiş gıdaların çocuk sağlığına ciddi zarar bulunuyor
Endüstriyel yöntemlerle üretilen aşırı işlenmiş gıdalar, yüksek düzeyde ilave şeker, sodyum ve doymuş yağ içermelerinin yanı sıra gıda boyaları, lezzet artırıcılar ve koruyucular gibi katkı maddeleri barındırıyor. Araştırmacılar bu noktada çocuklarda işlenmiş gıda tüketimini doğrudan aşırı kilo alımı, vücut yağlanması ve kan lipid (yağ) dengesizlikleri ile iilişkilendiriyor. Tüketimi kolay ve yüksek kalorili bu gıdalar, çocukluk çağında sağlıklı beslenme alışkanlıklarının kazanılmasını engelliyor.
Çalışmaya göre ABD’deki çocukların günlük kalori alımlarının yüzde 67’sinin aşırıişlenmiş gıdaların oluşturduğu dikkate alındığında, okul menülerinin bu gıdalardan arındırılması kritik bir koruyucu sağlık adımı olarak öne çıkıyor.
Araştırmacılar, tüm finansal zorluklara rağmen bu dönüşüm gerçekleşirse obezite, tip 2 diyabet ve kalp-damar sağlığı risklerinin önlenerek uzun vadede tağlık harcamalarındaki payın azalabileceğini öngörüyor.
Çalışma, okullara sadece yasal kısıtlamaların getirilmesinin yeterli olmadığını, sürekli finansal destek, altyapı yenileme kaynakları, teknik rehberlik ve personel desteği sağlanmasının da zorunlu olması gerektiğini gösteriyor. Uzun vadedeyse okullarda taze ve sağlıklı beslenmeye teşvik etmek, çocuklarda beslenmeye bağlı kronik hastalık risklerini ve buna bağlı halk sağlığı maliyetlerini azaltmaya yarayabilir.
Kaynak: Cambridge University Press