Bursa’da Halil İnalcık Bilim ve Sanat Merkezi öğrencileri görme engelli kişilerin restoranlarda yaşadığı sorunlar için yapay zeka destekli robot geliştirdi. Robot, çift kamerası sayesinde masayı görüntüleyerek anlık analiz ediyor.
Yapay zeka, bu görüntüdeki nesneleri ayırt ederek çatal, bıçak, bardak gibi eşyaların nerede olduğunu belirliyor. Tespit edilen nesnelerin konumu, kullanıcıya sesli komutlarla aktarılıyor. Örneğin sistem, “Bardak sağında, 20 santimetre ileride” gibi yön ve mesafe bilgisi vererek kişinin masadaki hareketlerine yardımcı oluyor.
Robotta kullanılan YOLOv11 algoritması, görüntü işleme ve derin öğrenme ile görüntüye içindeki birden fazla nesneyi aynı anda tespit edebiliyor.
Algoritmanın doğru çalışabilmesi için sistem, 3 bin 200’den fazla veri örneğiyle eğitildi. Bu eğitim sürecinde farklı açılardan çekilmiş çatal, bıçak, bardak gibi nesneler yapay zekaya tanıtıldı. Bu sayede robot, farklı ışıklarda veya farklı masa düzenlerinde bile nesneleri tanıyabiliyor.
Testlerde başarı gösterdi
Robot aynı zamanda iki kamerası sayesinde derinlik algısı oluşturarak nesnenin kullanıcıya olan uzaklığını da hesaplıyor. Bu da klasik tek kameralı sistemlere göre daha doğru konum bilgisi verilmesini sağlıyor. Robot, 20 görme engelli ve 30 görme sorunu olmayan kişi üzerinde test edildi. Yapılan değerlendirmelerde robot ortalama 5 üzerinden 4,6 puan aldı.
Proje, İtalya Eğitim ve Liyakat Bakanlığı tarafından Milano’da düzenlenen ve yaklaşık 10 bin projenin yer aldığı uluslararası yarışmada (I Giovani e le Scienze 2026) altın madalya kazandı. Ayrıca çalışma, Yale Üniversitesi tarafından verilen “en üstün proje” ödülüne de layık görüldü.
Konuyla ilgili projenin geliştiricilerinden Poyraz Güvener “Yüksek numara gözlük kullanıyorum. Biraz oradan empatiyle geldi. Teknolojiye de uzun süredir ilgim var. İtalya’nın Milano şehrindeki yarışmaya katıldık. Ülkemizi temsil etmekten gurur duyduk. Projemize güveniyorduk. Altın madalya aldığımıza şaşırmadık ama çok sevindik.” ifadelerini kullandı.
Öğrenciler, sistemi daha gelişmiş yapay zeka modelleri, farklı kamera türleri ve daha geniş veri setleriyle geliştirerek hem doğruluğu artırmayı hem de günlük hayatta daha yaygın kullanılabilir hale getirmeyi hedefliyor.
Kaynak: Anadolu Ajansı