Karadeniz Teknik Üniversitesi öğrencilerinin çalıştığı vakumlu tüp içinde hareket eden hyperloop sisteminde araç, vakumlanmış yani düşük basınçlı bir tüpün içinde hareket ediyor.
Yüksek hızlara çıkıldığında en büyük engellerden biri hava direnci olarak biliniyor. Havadaki moleküller araca çarparak onu yavaşlatıyor ve enerji kaybına neden oluyor. Yeni sistemdeki tüp içindeki hava büyük ölçüde boşaltıldığı için molekül yoğunluğu azalıyor. Dolayısıyla hava direncini düşürerek aracın çok daha az enerjiyle çok daha yüksek hızlara ulaşmasını sağlıyor.
Araçta tekerlek sistemi yerine manyetik levitasyon (maglev) kullanılıyor. Bu sistemde ray ve araç arasında oluşturulan manyetik alanlar sayesinde araç yukarı doğru kaldırılıyor ve rayla fiziksel temas tamamen kesiliyor. Yani araç aslında rayın üzerinde süzülerek ilerliyor. Temas olmadığı için sürtünme de neredeyse sıfıra iniyor.
Klasik motorlar gibi değil
Bu sistem elektrikle çalışan lineer motorlardan oluşuyor. Lineer motorlar, klasik motorlardaki gibi dönme hareketi yerine düz bir hat boyunca ilerleyen bir manyetik alan oluşturuyor. Bu manyetik alan, aracı ileri doğru iterek hareket ettiriyor. Yani araç, tekerlekle dönerek değil, ray boyunca manyetik olarak çekilip itilerek hız kazanıyor.
Araç üzerinde geliştirilen sensör sistemleri ise işin kontrol kısmını oluşturuyor. Sıcaklık, basınç, hız ve konum gibi veriler anlık olarak ölçülüyor. Bu veriler sayesinde sistemin dengede kalması, hızın kontrol edilmesi ve olası risklerin önceden tespit edilmesi sağlanıyor.
Ancak bu teknoloji henüz tam anlamıyla uygulanabilir seviyede değil. Çünkü en büyük zorluklardan biri uzun mesafelerde vakumu korumak. Tüp içinde en küçük bir hava kaçağı bile sistemi etkileyebiliyor. Ayrıca bu hızlarda acil frenleme, yolcu güvenliği ve enerji yönetimi gibi konular da çözülmesi gereken problemler arasında yer alıyor.
Kaynak: Anadolu Ajansı