İzmir’den araştırmacılar rüzgar türbinlerinin kanat içindeki denetim süreçlerini daha hızlı ve güvenli hale getirmek amacıyla yapay zeka destekli “Maça” adlı robotu geliştirdi. Rüzgar yükü, sıcaklık değişimleri ve malzeme yorulması nedeniyle rüzgar türbinlerinin iç yapısında çatlak, kabarma ve deformasyon görülebiliyor. Mevcut denetim yöntemleri; teknisyenlerin dar ve karanlık kanatların içine girerek manuel inceleme yapmasını kapsıyor.
Yaklaşık 45 santimetre uzunluğa, 25 santimetre genişliğe ve 28 santimetre yüksekliğe sahip olan robot, kompakt yapısı sayesinde türbin kanadının içinde rahatça ilerleyebiliyor. Robotta yer alan panoramik, 360 derece ve derinlik algılama özellikli kameralar ile LİDAR sensörleri, alanı detaylı şekilde tarıyor. LİDAR teknolojisi, lazer ışınlarıyla mesafe ve şekil ölçerek üç boyutlu harita oluşturuyor. Maça, insan gözünün fark etmekte zorlanacağı küçük hasarları da yine LİDAR tenolojisiyle tespit edilebiliyor. Çatlak, kabarma ve deformasyon veriler üzerinden analiz edilerek raporlanıyor.
5 saatten 17 dakikaya indi
Bir teknisyenin bir kanadı incelemesi yaklaşık 4-5 saat sürerken, “Maça” aynı işlemi yaklaşık 17 dakikada tamamlayabiliyor. Can sağlığını riske atan durumlardan kaçınmanın yanı sıra, türbinlerin daha kısa süre devre dışı kalması da enerji üretiminde sürekliliğin korunmasını sağlıyor.
Yaklaşık 7 kilometre menzile sahip robot, sahada uzaktan kontrol edilerek veri toplayabiliyor. Üzerindeki aydınlatma sistemleri sayesinde karanlıkta da etkin çalışabiliyor.
Konuyla ilgili Girişimci Emre Onan “Müşterimizle iletişime geçtikten sonra sahaya gidiyoruz. Sonra robotumuzu alıp rüzgar türbinin tepesine çıkıyoruz. Orada robotu kanadının içerisine bırakıyoruz, veri toplamaya başlıyor. Kameraların farklı açılardan çektiği fotoğraf ve videoları birleştiriyor, buna anlık haritalandırma verilerini de ekleyerek kanadın dijital bir fotokopisini çıkarıyoruz. Bu fotokopiden çatlak, kabarma ve hasarları bulup müşterimize raporluyoruz.” diyerek geliştirilen sistemin bakım süreçlerini hem hızlandırdığını hem de daha güvenli hale getirdiğini belirtti.
Şu ana kadar 150’den fazla türbinde kullanılan robot, yurt dışına da ihraç ediliyor. İlk olarak Ürdün’e ihraç edilen robota Almanya, Yunanistan ve Azerbaycan’dan da talep var. Robotun, ilerleyen süreçte daha fazla ülkede kullanılması ve rüzgar türbinlerinin bakımında sıkça kullanılan bir yöntem olması hedefleniyor.
Kaynak: Anadolu Ajansı