Güneş Sistemi’ne girdiği bilinen üçüncü yıldızlararası cisim 3I/ATLAS kuyruklu yıldızı, 19 Aralık Cuma günü (bugün) Dünya’ya en yakın konumuna ulaştı. Dünya’ya yaklaşık 270 milyon kilometre mesafeye ulaşan cisim, neredeyse Dünya ile Güneş arasındaki mesafenin iki katı kadar konumda bulunuyor. Mesafe uzak olsa da cismin Güneş Sistemi’ndeki yolculuğu boyunca Dünya’ya en yakın olduğu konumdu.
Kuyruklu yıldız, parlaklık zirvesine ulaştığı Ekim ayı sonunda Güneş’e en yakın geçişini yapmıştı. Kasım ayında ise Dünya’nın bakış açısından Güneş’in diğer tarafındaydı. Aralık ayına gelindiğinde ise gezegenimizin dönüşüyle birlikte en yakın konumuna ulaştı.
3I/ATLAS, Güneş Sistemi’nden ayrılış yolculuğuna başlamak üzere. ATLAS, 1995’teki büyük kuyruklu yıldız Hale-Bopp kadar gözlem imkanı sunmasa da ev teleskoplarıyla bile görülebilecek kadar parlak. Dünya’dan çıplak gözle bile görülebilen Hale-Bopp’un 20. yüzyılda en fazla gözlemlenen kuyruklu yıldız olduğu düşünülüyor.
ATLAS, +11,2 kadir parlaklığıyla, gökyüzünde bulanık bir nokta olarak görünüyor ve çoğu dürbün için gözlem açısından biraz soluk kalıyor. Astronomide “kadir”, bir gök cisminin Dünya’dan bakıldığında ne kadar parlak göründüğünü ifade eden ölçü birimi. Dikkat edilmesi gereken noktası, kadir değerinin arttıkça cismin parlaklığının azalması; her 1 kadir artışı, cismin 2.51 kat daha sönük olması anlamına geliyor.
Gökyüzünde 3I/ATLAS nasıl bulunur?
3I/ATLAS kuyruklu yıldızını gökyüzünde bulmak zor değil. Gece yarısından sonra doğuyor ve tüm gece boyunca, ufkun oldukça üzerine çıkarak görülebilir. Kuyruklu yıldız, Aslan (Leo) takımyıldızında, ekliptik çizgisi üzerinde, Rho Leonis yıldızının hemen yanında bulunabilir. Takımyıldızın en parlak yıldızı, gözden kaçması imkansız olan Regulus’tan (Alpha Leonis) da çok uzakta bulunmayacağı belirtiliyor. Regulus’a bir teleskopla baktığınızda, çıplak gözle görülemeyen ikinci bir yıldız gibi görünen kuyruklu yıldızı keşfetmek mümkün.
Öte yandan, 19 Aralık ve sonrasındaki birkaç günün gözlem için ideal olmasının bir başka nedeni daha var; hilal, yani yeni ay. Kuyruklu yıldızı gölgede bırakacak ve gözlemi zorlaştıracak bir ay ışığı şu anda bulunmadığından gözlemlenmesi daha kolay olacak.
3I/ATLAS’a son bakış
Bilim insanları, kuyruklu yıldızın Dünya’ya en yakın olduğu anda gözlemlenebilir ışık özelliklerini ve gaz ile toz yapısını inceleyerek yıldızlararası cisimlerin kökeni ve bileşimi hakkında yeni veriler elde etmeyi hedefliyor.
3I/ATLAS kuyruklu yıldızı, Şili’deki ATLAS Teleskobu tarafından 1 Temmuz’da keşfedilmişti. Kuyruklu yıldız, Güneş Sistemi dışından geldiği düşünülen, bilinen üçüncü gök cismi olma özelliğini taşıyor.
Kaynak: Space.com, The Skylive, IFL Science