Emory Üniversitesi, Amerikan Kanser Derneği ve Barselona Küresel Sağlık Enstitüsü’nden (ISGlobal) araştırmacıların yürüttüğü çalışmada hava kirliliğinin vücutta bıraktığı “metabolik izlerin” akciğer kanseri riskiyle ilişkili olduğu belirtildi. Uzun süreli hava kirliliğine maruz kalmanın astım, kronik obstrüktif akciğer hastalığı ve ABD’de kanser ölümlerinin önde gelen sebebi olan akciğer kanseri gibi solunum yolu hastalıkları için risk oluşturduğu belirtildi. Özellikle sigara kullanmayan kişilerde gelişen akciğer kanserinin görülme oranının artması, çevresel risk faktörlerinin belirlenmesi için araştırmalara yol açıyor. Buna karşılık araştırmacılar, hava kirliliğinin vücutta oluşturduğu erken moleküler değişiklikleri incelemek için metabolomik analizler yürüttü.
Araştırma kapsamında henüz kanser tanısı konulmamış bin 357 katılımcının kan plazma örnekleri incelendi. Daha sonra akciğer kanseri tanısı konulan 671 kişi ile sağlıklı katılımcıların verileri karşılaştırıldı.
Sekiz metabolit öne çıktı
Analizler sonucunda 522 metabolitin hava kirliliği ile ilişkili olduğu belirlendi. Bunlar arasından sekiz metabolitin hem hava kirliliğine maruz kalmak hem de sonraki akciğer kanseri riskiyle bağlantılı olduğu tespit edildi. Tespit edilen sekiz metabolitten dördü için istatistiksel olarak partikül madde ve ozon maruziyetinin akciğer kanseri riskine aracılık ettiği yüksek boyutlu aracılık analizi (HDMA) ile doğrulandı.
Bulgular, organik maddelerin tam yanmaması sonucunda oluşabilen ve sigara dumanıyla ilişkilendirilen furan bileşiğinin aynı zamanda trafik emisyonları, endüstriyel süreçler ve biyokütle yakımından kaynaklanan hava kirliliği ile de ilişkili olduğunu gösterdi. Hava kirliliğinin vücudun antioksidan savunma mekanizmalarını ve hücre içi düzenleyici süreçlerini etkileyebileceği görüldü.
Sonuç olarak yapılan çalışma, hava kirliliğinin moleküler düzeyde akciğer kanseri riskini nasıl arttırdığını ortaya koydu. Tespit edilen bulguların gelecekte yüksek risk altındaki hastalar için akciğer kanseri gelişmeden önce yapılabilecek testlerin üretilmesine ve akciğer kanseri riskini azaltmaya yönelik müdahelelerin önünü açması bekleniyor.
Araştırmanın yazarlarından Liang, “Yeni bulgular, hava kirliliği ile akciğer kanseri arasındaki biyolojik süreçleri daha net anlamamızı sağlıyor. İleri çalışmalarda doğrulanması halinde gelecekte yüksek risk altındaki kişilerin belirlenmesinde ve hava kirliliğinin önlenmesine dair atılacak adımların önünü açabilir.” şeklinde yorumladı.
Liang, çalışmanın en heyecan verici tarafının ise artık akciğer kanseri teşhisi konulmadan yıllar önce insan kanındaki metabolomda meydana gelen değişiklikleri tespit edebileceğimizi söyledi.
Kaynak: Nature