Birleşmiş Milletler araştırmacıları, yapay zekaya yönelik talepteki büyük artışı karşılamak için genişleyen veri merkezlerinin, 2030 yılına kadar enerji ve su tüketimlerini iki katına çıkarmasının beklendiğini açıkladı. Birleşmiş Milletler Üniversitesi Su, Çevre ve Sağlık Enstitüsü tarafından Çarşamba günü yayınlanan rapora göre, hükümetler yapay zekanın giderek artan çevresel maliyetlerini dikkate almazsa, bu hızlı yaygınlaşma halihazırda kıt olan çevresel kaynaklar üzerinde baskı oluşturabilir, devasa miktarda elektronik atık ortaya çıkarabilir.
Reuters, rapordan öne çıkanları yayınladı. Buna göre, geçtiğimiz yıl veri merkezleri dünya genelinde 448 teravatsaat (TWh) elektrik tüketti. Bu miktar, Suudi Arabistan’ın toplam elektrik tüketiminden daha fazlaydı. Bunun yaklaşık beşte biri yapay zeka kaynaklıydı.
Veri merkezleri ayrıca 4,5 trilyon litre su tüketti. Bu miktar, Sahra Altı Afrika’da yaşayan 600 milyondan fazla insanın su ihtiyacını karşılayabilecek düzeyde. Aynı zamanda 189 milyon ton karbondioksit emisyonu ürettiler.
Enstitünün direktörü ve raporun başyazarı Kaveh Madani, “Kamuoyundaki tartışmalar hala yapay zekayı yalnızca bir yazılım olarak görüyor. Oysa yapay zeka aynı zamanda fiziksel bir altyapıdır; veri merkezleri, elektrik üretimi, soğutma sistemleri, iletim ağları, çipler, mineraller, arazi ve su.” dedi.
Japonya kadar elektrik tüketecek
Veri merkezlerinin yıllık elektrik tüketiminin 2030 yılına kadar iki katına çıkarak 945 TWh seviyesine ulaşması bekleniyor. Bu miktar, yaklaşık olarak Japonya’nın toplam elektrik tüketimine eşdeğer. Tüketimin yüzde 40’ının yapay zeka kaynaklı olacağı öngörülüyor.
Su tüketiminin 9,3 trilyon litreye, karbondioksit emisyonlarının ise 399 milyon tona yükselmesi bekleniyor.
Rapora göre veri merkezlerinin kapladığı alan da geçen yılki 6 bin 900 kilometrekareden 2030 yılında 14 bin 500 kilometrekarenin üzerine çıkacak.
Yapay zeka, enerji şebekelerini optimize ederek ve israfı azaltarak verimliliği artırma potansiyeline sahip olsa da, ülkeler ve şirketler yeni kapasite oluşturmak için yarıştıkça toplam elektrik ve su talebinin artmaya devam etmesi bekleniyor.
Madani, “Şu anda diğerlerinden daha hızlı büyüme yarışı, sürdürülebilir büyümenin en temel ilkelerinin önüne geçmiş durumda.” dedi. Madani devamında sözlerini şöyle noktaladı:
“Yapay zeka dünya genelinde suyun veya elektriğin tamamen tükenmesine neden olmayacak. Ancak bazı bölgelerde, iyi planlanmamış veri merkezi genişlemeleri mevcut kaynak baskılarıyla çakışabilir. Bu nedenle, altyapılar ve bağımlılıklar kalıcı hâle gelmeden önce sorumlu planlama yapılması büyük önem taşıyor.”
Kaynak: Reuters

