İngiliz gökbilimci Edmond Halley’den adını alan “Halley Kuyruklu Yıldızı” bilimsel bir isim tartışmasının merkezinde. Ön baskı sunucusu Arxiv’de yer alan ve henüz hakem incelemesinden geçmemiş bir makaleye göre, kuyruklu yıldızın 17. yüzyıldaki keşfinden önce, 1066 yılında İngiltere’de bazı eserlerde ve anlatılarda geçtiği belirtiliyor. Makaleye göre, kuyruklu yıldızın periyodunu 11. yüzyılda yaşamış Malmesbury’li keşiş Eilmer (Aethelmaer) ortaya koymuş olabilir.
Geleneksel tarih kitapları, Edmond Halley’in 1705 yılında yayınladığı çalışmasında, 1531, 1607 ve 1682 yıllarında gözlemlenen cisimlerin aslında aynı yıldız olduğunu Newton’un kütleçekim yasalarıyla ispatladığını belirtiyor. Halley, bu cismin yaklaşık her 76 yılda bir geri döndüğünü keşfetmişti. Ancak yeni bulgular, keşfin Halley’den 700 yıl önce yaşanmış olabileceğine işaret ediyor.
12. yüzyıl tarihçisi Malmesburyli William’ın kayıtlarında bugüne kadar saklı kalan detaylar gerçeği ortaya koyuyor. Araştırmacılar, keşiş Eilmer’in Halley Kuyruklu Yıldızı’na hem 989 hem de 1066 yıllarında tanıklık ettiğini savunuyor.
1066 yılında kuyruklu yıldızı gördüğünde keşiş Eilmer, bu yıldızı daha önce de gördüğünü fark etti. 77 yıl önce 989 yılında gördüğü cisimle bu cismin aynı olduğunu anlayan keşiş, o dönemin geleneğine uygun olarak kralı yaklaşan bir felaket konusunda uyardı.
Halkı korkutmak için kullanıldı
Araştırmacılara göre, o dönemde “saçlı yıldız” olarak adlandırılan gök cismi, sadece astronomik bir olay değil, Harold Godwinson’ın tahtı haksız yere ele geçirmesinin “ilahi bir cezası” olarak lanse edilmişti. Normanlar, kuyruklu yıldızın gelişini Harold’ın sonu ve 1. William’ın zaferi için geriye dönük bir “kehanet” olarak kurguladı. Kayıtlara göre, kuyruklu yıldız Nisan 1066’da görüldü ancak duvar halısında Harold’ın Ocak ayındaki taç giyme töreninin yanına işlenmesi aynı dönemde olduğunu gösteriyor. Bu da bilimsel bir gözlemden ziyade bilinçli bir siyasi kurgu olduğunu gösteriyor.
995 yılında Canterbury Başpiskoposu Sigeric’in ölümünden önce görüldüğü iddia edilen kuyruklu yıldızın, aslında hiçbir bilimsel kaydı bulunmuyor. Araştırmacılar bu ve diğer siyasi, toplumsal olaylarla bağdaştırılan yıldızın, halkı Tanrı’nın gazabı ile korkutmak için uydurulmuş veya aşırı abartılmış bir tür ortaçağ sahte haberi olduğunu belirtiyor.
Araştırmacılar, kuyruklu yıldızın geçmişinin, Halley’in adını taşımaya devam edip etmemesini tartışıyor. Bilim dünyasının bu iddiayı kabul etmesi halinde gökyüzünün meşhur cismi, adını bir modern zaman astronomundan değil, bin yıl önce gökyüzünü gözlemleyen bir keşişten alabilir.
Kaynak: Arxiv