Sigara kullanımı tütünün yakılmasıyla ortaya çıkan dumanın solunmasıyla başlıyor, halk arasında “vape” olarak adlandırılan elektronik sigaralar ise içlerindeki sıvıların ısıtılmasıyla oluşan aerosollerin solunmasına dayanıyor. Son yıllarda sigara kullanımının azaldığını belirten Avrupa Solunum Derneği’nden uzmanlar, nikotin kullanımının ortadan kalkmadığını, aksine özellikle çocuk ve gençler arasında farklı ürünler üzerinden yayılmaya devam ettiğini bildirdi.
Avusturya ve İrlanda’da yürütülen üç büyük çalışmanın sonuçları, sigara kullanımındaki düşüşe rağmen elektronik sigara kullanımının arttığını ve insanların nikotin ile daha erken yaşta tanışmaya başladığını ortaya koydu.
Avusturya’daki Ludwig Boltzmann Akciğer Sağlığı Enstitüsü ve Sigmund Freud Özel Üniversitesinden Dr. Charmaine Helk-Lim tarafından yürütülen araştırmaya 2012 ile 2024 arasında 12 yıl boyunca herhangi bir tütün ürünü kullanıp kullanmadığı sorulan 6 ila 82 yaş arasındaki 15 bin kişi dahil edildi. Araştırmacılar, bu süre içinde sigara kullanımının yüzde 24’ten yüzde 16’ya düştüğünü bildirdi. Ancak elektronik sigara gibi “alternatif” olarak kabul edilen nikotin ürünlerin kullanımının aynı dönemde yüzde 17 artış gösterdiği görüldü.
Nikotine başlama yaşı düşüyor
Aynı dönemde insanların sigaraya başlama yaşının da oldukça düştüğü tespit edildi. 1930’larda doğan kişilerde ortalama sigaraya başlama yaşı 20 iken, 2000’lerde doğanlarda yaklaşık 15’e gerilediği aktarıldı. Sigara kullanan 18 yaş altındaki çocukların oranı ise neredeyse iki katına çıkarak yüzde 2,6’dan yüzde 5’e yükseldi.
Araştırma, sigara kullanan çocukların oranının 2015’te yüzde 13 iken 2019’da yüzde 14’e yükselerek zirve yaptığını gösterdi. Elektronik sigara kullanım oranı ise 2015’te yüzde 10 iken, 2024’te yaklaşık yüzde 16’ya yükseldi.
Dr. Helk-Lim, “Sigara kullanımı oranlarındaki düşüş daha geniş kapsamlı nikotin sorununu gizliyor. Salgın azalmıyor, aksine biçim değiştiriyor ve geçmişe kıyasla daha küçük yaştaki çocuklara bulaşıyor. Sonuçlar yalnızca Avusturya’yı değil tüm dünyayı kapsıyor. Bu durum, günümüz gençlerinin geçmişe kıyasla nikotinden kurtulduğu yönünde yanlış bir izlenim yaratıyor olabilir. Fakat birçok genç nikotine daha erken yaşta ve farklı ürünler aracılığıyla maruz kalıyor.” dedi.
Ayrıca, sigaraya başlamadan önce elektronik sigaraya başlayan çocukların sayısının da gittikçe arttığı görüldü. Elektronik sigara kullananlar arasında daha önce sigara kullanmamış olanların oranı 2015’te yüzde 50 iken 2024’te yüzde 76’ya çıktı.
Araştırma, sigara ve elektronik sigara kullanımının ergenlikten genç yetişkinliğe geçişte genel olarak arttığını ortaya koydu. Uzmanlar, 25 yaşına gelindiğinde mevcut elektronik sigara kullanımının yüzde 38’e, sigara kullanımının ise yüzde 25’e ulaştığını aktardı.
Uzmanlar, verilerin birçok gencin tütün ürünleriyle 15-16 yaşlarında tanıştığını gösterdiğinden, ailelere çocuklarına yalnızca sigarayı değil, elektronik sigara ve ısıtılmış tütün ürünleri de dahil olmak üzere tüm nikotin ürünleri hakkında konuşmalarını öneriyor. Ayrıca, tütün kullanımına erken yaşta başlayan kişilerde uzun vadeli bağımlılık riskinin daha fazla olduğu ve ilerleyen yaşlarda bu ürünleri bırakmanın çok daha zor olduğu vurgulandı.
Kaynak: European Respiratory Society